Een kraam met verse koffie trekt op een zonnige zaterdag in Roden al snel een rij. Maar hoeveel bekers neem je mee, welke maten, en wat doe je als de deksels niet passen? We lopen een verzonnen, herkenbare marktdag stap voor stap door, van de inkoop tot de laatste vuilniszak.

Vrijdagavond: de rekensom voor je voorraad

Stel: je staat met een koffiekar op een markt of evenement in het centrum van Roden. Je verwacht de eerste klanten rond negen uur en drukte tot halverwege de middag. Op vrijdagavond pak je in, en daar begint het.

Begin met een eerlijke schatting van het aantal klanten. Heb je eerder gestaan? Kijk dan naar je kassabonnen van toen. Is het je eerste keer? Vraag de organisatie hoeveel bezoekers ze verwachten en ga ervan uit dat maar een klein deel daarvan koffie koopt. Ga je uit van zo'n 250 klanten, dan reken je niet met 250 bekers. Er gaat altijd iets mis: een beker die op de grond valt, een cappuccino die opnieuw moet, een klant die er twee bestelt.

Een praktische vuistregel is een buffer van tien tot twintig procent bovenop je schatting. Komt je evenement later in het jaar terug, schrijf dan na afloop op wat je echt hebt verbruikt. Dat getal is goud waard voor de volgende keer.

Welke maat voor welke drank?

Op de markt verkoop je meestal een beperkt menu. Dat maakt het makkelijker, maar je wilt ook niet met vier soorten bekers sjouwen.

Klein, middel en groot

  • Espresso of ristretto: een klein bekertje van ongeveer 4 oz (zo'n 120 ml) volstaat.
  • Koffie, cappuccino of thee: 8 oz (ongeveer 240 ml) is voor veel bezoekers de standaard.
  • Latte of grote koffie: 12 oz (ongeveer 360 ml) geeft ruimte voor melk en schuim.

Twee maten zijn voor de meeste kramen genoeg. Kies je er drie, verdeel je voorraad dan niet gelijk, maar naar wat je verwacht te verkopen. De middelste maat gaat bijna altijd het hardst.

Enkelwandig of dubbelwandig

Een enkelwandige beker wordt heet in de hand. Met een kartonnen hoesje eromheen los je dat op, maar dan heb je weer een extra artikel om in te slaan. Dubbelwandige bekers zijn wat prijziger per stuk, maar je bent sneller en de klant hoeft niets om te schuiven. Op een koude, winderige ochtend in Drenthe waarderen bezoekers die extra isolatie. Bekijk de verschillende koffiebekers eens naast elkaar op materiaal en wanddikte, dan zie je snel welke opbouw bij jouw menu en budget past.

Deksels, roerstaafjes en dragers

Het onderdeel dat het vaakst misgaat, is het deksel. Bekers van verschillende maten hebben vaak een andere diameter bovenin. Een 8 oz-beker en een 12 oz-beker kunnen dus elk een eigen deksel vragen. Check dit thuis, niet pas achter de kraam als de rij groeit. Druk een paar deksels op een beker en kijk of ze stevig klikken.

Verder handig om mee te nemen:

  • Roerstaafjes van hout, in een afgesloten bakje zodat ze niet wegwaaien.

  • Bekerdragers voor wie koffie haalt voor de hele familie of het team.

  • Suiker- en melkcupjes, of een pomp- en schenksysteem als je die liever gebruikt.

Bewaar je bekers in de doos of een afsluitbare krat. Een open stapel onder een marktkraam trekt regendruppels en stof aan, en een natte beker gaat niet meer in de uitgifte.

Tussen tien en twaalf: de piek opvangen

Rond het eind van de ochtend wordt het druk. Dan merk je of je opstelling klopt. Zet de bekers die je het meest gebruikt binnen handbereik van degene die zet, en de deksels direct ernaast. Elke stap die je moet lopen, kost tijd, en die tijd zie je terug in de lengte van de rij.

Werk je met z'n tweeën? Laat één persoon afrekenen en deksels plaatsen, en de ander zetten. Vul tussendoor je voorraad aan vanuit de doos, voordat de stapel bij de machine op is. Midden in een bestelling bukken om een nieuwe slof bekers open te scheuren, is precies het moment waarop het misgaat.

Let ook op de regels. Voor wegwerpbekers waar plastic in zit, zoals een papieren beker met een plastic coating, gelden in Nederland aparte afspraken voor meenemen en ter plekke drinken. Op evenementen wordt soms met herbruikbare bekers en statiegeld gewerkt. Vraag vooraf bij de organisatie na wat er op dat terrein geldt, zodat je niet met de verkeerde voorraad aankomt.

Na de laatste kop: afval en opruimen

Om drie uur wordt het rustiger en begint het opruimen. Een afvalbak naast je kraam voorkomt dat lege bekers in de perken rond het plein belanden. Daar maak je je bij de organisatie en de buurt geen vrienden mee. Heb je de ruimte, zet dan twee bakken neer: één voor bekers en één voor restafval. Koffiedik kan apart, want het is nat en zwaar.

Tel aan het eind wat je overhoudt: hoeveel bekers per maat, hoeveel deksels. Zo zie je direct of je verhouding klopte. Bleven er stapels grote bekers liggen terwijl de kleine op waren? Dan weet je wat je de volgende keer anders inpakt.

Je volgende marktdag begint met dit lijstje

Een goede marktdag hangt minder af van geluk dan je denkt. Met een realistische schatting, een kleine buffer, deksels die gegarandeerd passen en een plek voor afval sta je al een stuk sterker. Schrijf na afloop je verbruik op, dan wordt elke volgende zaterdag in Roden en omgeving een beetje makkelijker. Hapje voor stapje kom je zo tot een kraam die soepel draait, ook als de rij tot aan de overkant van het plein staat.